środa, 24 czerwca 2026

Przerwa w wykonywaniu kary w procedurze ułaskawieniowej Piotra P. skazanego na dożywocie

Dzisiaj prokurator generalny Waldemar Żurek na podstawie art. 568 kpk, zarządził wobec skazanego P.P. przerwę w wykonywaniu kary dożywotniego pozbawienia wolności.



Decyzja została podjęta w ramach postępowania o ułaskawienie, wszczętego przez prokuratora generalnego z urzędu w dniu 20 kwietnia 2026 r., bez zwracania się o opinie sądów orzekających w sprawie. 

P.P. został prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Krajowego w Monachium z dnia 18 kwietnia 2006 r., sygn. akt 1 Ks 122 Js 10662/04, za przestępstwa z § 211, 249, 251 niemieckiego kodeksu karnego. Za czyny te wymierzono mu karę łączną dożywotniego pozbawienia wolności.

Podstawę wykonywania kary na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowi prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 3 marca 2009 r., sygn. akt II Kop 11/09, w którym stwierdzono dopuszczalność przejęcia do wykonania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej kary orzeczonej wobec skazanego przez sąd niemiecki. Następnie, postanowieniem z dnia 3 czerwca 2009 r., Sąd Okręgowy w Rzeszowie określił kwalifikację prawną według prawa polskiego czynów przypisanych skazanemu przez sąd niemiecki, uznając, że wypełniają znamiona przestępstw opisanych w art. 148 § 1 i art. 280 § 2 w zw. z art. 11 § 2 oraz art. 280 § 1 polskiego kodeksu karnego.  

P.P. odbywa karę pozbawienia wolności nieprzerwanie od dnia 1 grudnia 2004 r., przy czym od dnia 29 maja 2009 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 

Dotychczasowe postępowania ułaskawieniowe nie doprowadziły do zastosowania przez prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej prawa łaski wobec skazanego. 

Zarządzenie przerwy w wykonywaniu kary P.P. ma charakter tymczasowy i pozostaje w bezpośrednim związku z toczącym się postępowaniem ułaskawieniowym. Nie przesądza o sposobie zakończenia tego postępowania. Kompetencja do podjęcia decyzji w przedmiocie zastosowania prawa łaski przysługuje wyłącznie prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej.   

Prokurator generalny Waldemar Żurek uznał, że w okolicznościach tej sprawy zachodzą szczególnie ważne powody przemawiające za ułaskawieniem, a tym samym występują przesłanki do zarządzenia przerwy w wykonywaniu kary, co umożliwi skazanemu przebywanie na wolności do czasu zakończenia postępowania ułaskawieniowego. 

Już na tym etapie postępowania, przed zajęciem ostatecznego stanowiska w przedmiocie ułaskawienia i przedstawieniem go prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej, prokurator generalny dostrzegł, że P.P. odbył już ponad 21 lat kary pozbawienia wolności.  

Uwzględnienia wymaga również okoliczność, że wykonywanie kary na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej skutkuje wydłużeniem okresu wymaganego do ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie. Zgodnie z prawem niemieckim możliwość taka powstaje co do zasady po odbyciu 15 lat kary, natomiast na gruncie prawa polskiego – po upływie 30 lat. Różnica ta może rodzić wątpliwości z punktu widzenia konstytucyjnej zasady humanitaryzmu, wyrażonej w art. 40 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także standardów wynikających z art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, zakazującego nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania.

Należy jednocześnie podkreślić, że w obrocie prawnym pozostają prawomocne orzeczenia sądów polskich, wydane na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Krajowego w Monachium z dnia 18 kwietnia 2006 r., sygn. akt 1 Ks 122 Js 10662/04, co powoduje, że brak jest podstaw prawnych do formułowania kategorycznego stanowiska, iż P.P. jest osobą niewinną oraz odbywa karę za czyn, którego nie popełnił.

Podejmowane dotychczas działania nie doprowadziły do wzruszenia prawomocnego orzeczenia zapadłego przed sądem niemieckim. Nadal istnieją jednak instrumenty prawne umożliwiające zakwestionowanie tego orzeczenia. 

Na podstawie decyzji prokuratora generalnego, P.P. opuścił dzisiaj Zakład Karny w Rzeszowie.



prok. Anna Adamiak
rzecznik prasowy prokuratora generalnego


źródło: Prokuratury gov.pl / 22.06.2026


INFOMACJA POWIĄZANA


"Od 22 lat czeka na sprawiedliwość w więzieniu- YouTube: Nowiny24 - wiadomości z Podkarpacia





PRAWO

Informacja o procedurze stosowania prawa łaski

Zgodnie z art. 139 Konstytucji prezydent RP stosuje prawo łaski. Prawa łaski nie stosuje się do osób skazanych przez Trybunał Stanu.

Prezydent RP stosuje prawo łaski w szczególności wobec osób skazanych wyrokiem przez sąd powszechny za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, w zakresie wymierzonej tym wyrokiem kary lub środków karnych.

Możliwe jest zastosowanie prawa łaski bezpośrednio na podstawie art.139 Konstytucji RP, w tym także przed uprawomocnieniem się wyroku w postaci tzw. abolicji indywidualnej, co potwierdza orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego.

Konstytucyjne pojęcie prawa łaski jest pojemniejsze znaczeniowo od pojęcia ułaskawienia odnoszącego się do procedury przewidzianej w Kodeksie postępowania karnego.

Akt łaski stosowany jest przede wszystkim, gdy skutki wyroku są nadmiernie dolegliwe, a ich represyjny charakter znacznie przekracza poziom zamierzony przez sąd, gdy wymagają tego względy humanitaryzmu i sprawiedliwości, a nie można uczynić im zadość w drodze postępowania sądowego oraz gdy występują wyjątkowe, nieznane dotąd wydarzenia.

Akt łaski – jako konstytucyjnie określona kompetencja głowy państwa – nie podlega kontroli. Prawo do stosowania łaski jest konstytucyjnym uprawnieniem osobistym prezydenta, wykonywanym bezpośrednio przez głowę państwa. Decyzję w przedmiocie stosowania prawa łaski – ułaskawieniu lub odmowie zastosowania tego prawa – Prezydent podejmuje samodzielnie.

Art. 144 ust. 2 Konstytucji umieszcza stosowanie prawa łaski w katalogu prerogatyw głowy państwa, zwalniając ten akt z konieczności udzielenia kontrasygnaty przez prezesa Rady Ministrów. Akt łaski, jako prerogatywa prezydencka, nie podlega kontroli.


Postępowanie ułaskawieniowe po uprawomocnieniu się wyroku na podstawie Kodeksu postępowania karnego

Prezydent RP podejmuje decyzję w przedmiocie zastosowania (lub niezastosowania) ułaskawienia po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami dotyczącymi osoby skazanej (m.in.: aktami sądowymi, a w szczególności treścią wyroku, jego uzasadnieniem, wywiadami środowiskowymi, opiniami administracji z zakładów karnych, opiniami sądów, wnioskiem prokuratora generalnego).

Prośby o ułaskawienie przekazuje się na podstawie art. 565 § 2 k.p.k. prokuratorowi generalnemu celem nadania im biegu w trybie art. 561 k.p.k. (tzw. „tryb pierwszy”) albo w trybie art. 567 § 2 K.p.k. (tzw. „tryb drugi – prezydencki, z urzędu”).

Tryb pierwszy polega na przekazaniu prośby o ułaskawienie do prokuratora generalnego, który następnie przesyła ją do sądu, który wydał w danej sprawie wyrok. Jeżeli w danej sprawie orzekał tylko sąd pierwszej instancji i wyda on opinię pozytywną, to przesyła prokuratorowi generalnemu akta sprawy wraz ze swoją opinią, a w razie negatywnej opinii pozostawia prośbę bez dalszego biegu.

Tryb drugi polega również na przekazaniu prośby skazanego o ułaskawienie do sądu jak w trybie pierwszym z tym, że negatywne zaopiniowanie prośby przez sąd nie powoduje pozostawienia prośby bez biegu. Nadanie biegu prośbie w „trybie drugim” ma miejsce wówczas, gdy z treści prośby wynika uzasadnione przypuszczenie, że skazany może zasługiwać na łaskę z następujących powodów, np.:

  • odbycia znacznej części kary pozbawienia wolności,
  • bardzo trudnej sytuacji rodzinnej, materialnej lub zdrowotnej,
  • nienagannej opinii środowiskowej, czy zakładu karnego,
  • znacznego upływu czasu od popełnienia przestępstwa,
  • wielokrotnego pozostawiania przez sądy prośby bez dalszego biegu i tym samym uniemożliwienie prezydentowi RP rozpatrzenia danej sprawy,
  • naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem.

Nadanie prośbie skazanego biegu w „trybie drugim” nie przesądza jednak o decyzji prezydenta RP dotyczącej ułaskawienia. Prezydent – po analizie wszystkich przedstawionych dokumentów – podejmuje merytoryczną decyzję w sprawie ułaskawienia, pozytywną bądź negatywną.

Informacja o orzeczeniach Trybunału Konstytucyjnego

Zgodnie z orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego:

  • wyrokiem z dnia 17 lipca 2018 r. sygn. akt K 9/17 (Dz.U. z 2018 r. poz. 1387);
  • wyrokiem z dnia 26 czerwca 2019 r. sygn. akt K 8/17  (Dz.U. z 2019 r. poz. 1255);
  • postanowieniem z dnia 2 czerwca 2023 r. sygn. akt Kpt 1/17 (M.P. z 2023 r. poz. 549)

prerogatywa prezydenta RP wykonywana na podstawie art. 139 Konstytucji RP obejmuje zastosowanie prawa łaski bezpośrednio na podstawie konstytucji w postaci aktu abolicji indywidualnej. Prawo łaski jest wyłączną i niepodlegającą kontroli kompetencją prezydenta RP wywołującą ostateczne skutki prawne.

Na podstawie art. 190 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.


źródło: prezydent.pl


AKTUALIZACJA


YouTube: Nowiny24 - wiadomości z Podkarpacia